Güncel Makalelerimiz

Zamanaşımı... 21-02-25

İdare Hukukunda Yürütmenin Durdurulması

Hukukunda Yürütmenin Durdurulması

Yürütmenin durdurulması, idari işlemin yürütülmesinin açılan iptal davası kesinleşinceye kadar durdurulmasını sağlayan bir tedbir olup İYUK  Madde 27’de düzenlenmiştir. 

Kural olarak dava açılmış olması idari işlemin yürütmesini durdurmamakta olup yürütmenin durdurulması ayrıca ve açıkça talep edilmelidir.

YÜRÜTMENİN DURDURULMASI KARARI VERİLEBİLMESİNİN ESASA İLİŞKİN ŞARTLARI;

1- Dava Konusu İşlemin Açıkça Hukuka Aykırı Olması

İșlemin açıkça hukuka aykırılığında kesin bir hukuka aykırılık aranmamakta olup ilk bakışta işlemin hukuka aykırı olabileceğine ilişkin emarelerin varlığı yeterlidir.

2- İdari İşlemin Uygulanması Halinde Telafisi Güç Veya İmkânsız Zararların Doğması

Telafisi güç veya imkânsız zararların doğması hususu her somut olaya göre değişmekte olup mahkemenin takdirine ve yorumuna bağlıdır. Uygulamada en sık karşılaşılan örneği yıkım kararlarıdır.

Yürütmenin durdurulması kararı verilebilmesi için bu iki şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir.  Yürütmenin durdurulması kararlarında idari işlemin hangi gerekçelerle hukuka açıkça aykırı olduğu ve işlemin uygulanması halinde doğacak telafisi güç veya imkânsız zararların neler olduğunun belirtilmesi zorunludur.

Yürütmenin Durdurulması Kararı Verilmesi

Yürütmenin durdurulması şartları oluştuğunda mahkeme tarafından yürütmenin durdurulması kararı verilebilecektir. Yürütmenin durdurulması kararı verilebilmesi için davalı idarenin savunmasının alınması veya savunma süresi geçmesi gerekmektedir. Hak kaybına neden olmaması açısından davalı idarenin savunma süresi kısaltılabilir veya tebliğin memur eliyle yapılmasına karar verilebilir.
Uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerin yürütülmesi, savunma alındıktan sonra yeniden karar verilmek üzere, idarenin savunması alınmaksızın da durdurulabilir. 

YÜRÜTMENİN DURDURULMASI KARARI VERİLEBİLMESİNİN USULE İLİŞKİN ŞARTLARI;
1- Açılmış bir dava olmalıdır.
Davadan kasıt iptal davasıdır. Çünkü yürütmenin durdurulması kararı ancak idari işlemler hakkında verilebilmektedir. Yürütmenin durdurulması ancak dava dilekçesiyle birlikte veya dava açıldıktan sonra ayrı bir dilekçe ile istenebilir. Yalnızca yürütmenin durdurulması talebi için bir dava açılamaz. Bu niteliğiyle ihtiyadi tedbirden ayrılır.

2- Davacı tarafından talep edilmesi gerekmektedir.
Hakim koşulları bulunsa bile resen yürütmenin durdurulması kararı veremez. Yürütmenin durdurulması davacı tarafından talep edilmelidir. Bu hususun istisnasını vergi uyuşmazlıkları oluşturur. Vergi uyuşmazlıklarında dava açılması, dava konusu edilen bölümünün tahsil işlemlerini durdurur. (27/4) 

TEMİNAT

Yürütmenin durdurulması kararları teminat karşılığında verilir; ancak, durumun gereklerine göre teminat aranmayabilir. Taraflar arasında teminata ilişkin olarak çıkan anlaşmazlıklar, yürütmenin durdurulması hakkında karar veren daire, mahkeme veya hakim tarafından çözümlenir. İdareden ve adli yardımdan faydalanan kimselerden teminat alınmaz.
 
Yürütmenin durdurulması istemleri hakkında verilen kararlara itiraz yolu açık olup itiraz üzerine verilen kararlar kesindir.
 
İdarenin tüm yargı kararlarına olduğu gibi yürütmenin durdurulması kararlarına uyması Anayasal bir zorunluluktur. Bu zorunluluğa aykırı hareket edilmesi, yani yürütmenin durdurulması kararlarına uyulmaması ve uygulanmaması idarenin mali sorumluluğuna yol açabileceği gibi ilgili kamu görevlilerinin görevi ihmal nedeniyle cezai sorumluluğuna da sebep olabilecektir. Bu nedenle mahkeme tarafından verilen yürütmenin durdurulması kararının 30 gün içinde ilgili idare tarafından yerine getirilmesi gerekmektedir.

                                                                                                        Av.Nazlıcan BAYAROĞLU